Şirketimiz, “Umumi Mağazacılık” faaliyetlerini yürütmek üzere 1937 yılında Ulu Önder Mustafa Kemal Atatürk’ün talimatları doğrultusunda kurulmuştur. Umumi mağazalar; makbuz ve rehin senedi düzenlenmesi karşılığında serbest, gümrüklenmemiş veya teminat altına alınmış malları emanet olarak kabul eden ve bu senetler aracılığıyla mal sahiplerine söz konusu malları satma veya rehin verme imkânı sağlayan kuruluşlardır.
Tarihte umumi mağazaların ortaya çıkışı, ticari hayatın kolaylaştırılması amacıyla gerçekleşmiştir. Günümüzdeki anlamıyla umumi mağazacılığın kökeni 17. ve 18. yüzyıllarda İngiltere ve Hollanda’ya dayanmaktadır. Ülkemizde ise Türkiye Cumhuriyeti’nden önce umumi mağazacılık alanında faaliyet gösteren herhangi bir kuruluş bulunmamaktadır.
1926 tarihli Ticaret ve Sanayi Odaları Tüzüğü kapsamında, Ticaret Bakanlığı’ndan izin alınması şartıyla umumi mağaza kurma ve işletme yetkisi Ticaret ve Sanayi Odalarına verilmiştir. Bu doğrultuda İstanbul Ticaret ve Sanayi Odası, antrepo ve umumi mağaza kurmak üzere izin talebinde bulunmuştur. Böylece ilk umumi mağaza, 1928 yılında Tophane’de, eski Tophane fabrikalarının antrepo olarak düzenlenen bölümünde İstanbul Ticaret ve Sanayi Odası tarafından açılmış; ancak bir yıl sonra binanın devredilmesiyle umumi mağaza işletmeciliğine son verilmiştir.
1934 yılında toplanan Ticaret ve Sanayi Odaları Kongresi’nde umumi mağazaların kurulması yeniden gündeme alınmış, İktisat Bakanlığı tarafından yapılan çalışmalar sonucunda Ticaret ve Sanayi Odaları, Ziraat Bankası, İş Bankası, Osmanlı Bankası, Sümerbank, Emlak ve Kredi Bankası ve Türk Ticaret Bankası’nın katılımıyla umumi mağazacılık faaliyetlerine yönelik tüm işleri yürütmek üzere merkezi Ankara’da olmak kaydıyla 2.000.000 TL sermaye ile Şirketimizin kurulmasına 7 Mayıs 1937 tarihinde karar verilmiştir. Şirketimizin kuruluşunu takiben ilk şubemiz Mersin’de açılmıştır. Bunu takiben sırasıyla İstanbul, İzmir, Samsun ve İskenderun şubeleri faaliyete geçirilmiştir.
Umumi mağazaların diğer ülkelerdeki başarılı uygulamaları ve ticari önemi dikkate alınarak 11 Ağustos 1982 tarihli ve 2699 sayılı “Umumi Mağazalar Kanunu” yürürlüğe konulmuş; bu Kanun ile umumi mağazaların kuruluş usul ve esasları ile çalışma ve denetim esasları düzenlenmiştir. Ayrıca 28 Eylül 1984 tarihli ve 18529 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan “Umumi Mağazalar Tüzüğü” ile umumi mağazacılık müstakil bir mevzuata kavuşturulmuştur. Yapılan çalışmalar sonucunda Şirketimizin umumi mağazacılık faaliyetleri, ilgili kanun ve tüzükte öngörülen süre içerisinde mevzuata uyumlu hale getirilmiştir.
Umumi mağazalar, devlet tarafından sıkı denetime tabi tutulan ve düzenledikleri emtia senetleri yurt içinde ve yurt dışında kabul gören kuruluşlardır. Umumi mağazalara depolanan gümrüklü veya gümrüksüz mallar karşılığında düzenlenen “Makbuz Senedi” (Resepise), mülkiyeti temsil etmekte olup, bu senedin ciro edilmesiyle herhangi bir işleme gerek kalmaksızın mallar el değiştirebilmektedir. Böylece ithalat işlemleri tamamlanmış emtia ile milli malların depodan çıkmadan alım satımı mümkün hale gelmektedir. “Rehin Senedi” (Varant) ise senette belirtilen miktar kadar depodaki mal üzerinde rehin hakkı sağlamaktadır.
Bununla birlikte, ülkemizde resepise ve varantın ticari önemi ve değerinin yeterince tanıtılamamış olması, limanlardaki antrepoların devlet tekeline alınması ve bankaların depoculuk faaliyetlerine girmesi gibi nedenlerle umumi mağazacılık yeterli düzeyde gelişme gösterememiştir.
Umumi mağazaların, T.C. Gümrük Müsteşarlığı’ndan izin alınması kaydıyla yurda ithal edilen emtia ile transit malları depolayabilme ve antrepo işletmeciliği yapabilme yönünde yasal yetkisi de bulunmaktadır.
Gümrük mevzuatına göre antrepolar; Türkiye’ye kara, deniz ve hava (demiryolu dâhil) yoluyla getirilen ve Türkiye’ye girişi veya Türkiye üzerinden transit geçişi yasak olmayan yabancı ülke eşyasının, ihraç hükmünde olmak üzere ihraç edilecek millî ürün ve mamullerin, transit veya yeniden ihracat amacıyla gelen eşyanın konulduğu yerlerdir.
Bu kapsamda T.C. Hazine ve Maliye Bakanlığı ile T.C. Ticaret Bakanlığı’ndan alınan özel izinler doğrultusunda 1986 yılından itibaren İzmir, Mersin ve İskenderun depolarımızda antrepoculuk hizmetleri verilmeye başlanmış olup söz konusu faaliyetlerimiz hâlen başarıyla sürdürülmektedir. İstanbul’daki depolarımızda ise 1988 yılında başlatılan antrepoculuk faaliyetleri daha sonraki dönemde sona erdirilmiştir.